سوییچ و اسپلیتر چیست؟ بررسی انواع، کاربردها و تفاوت Switch و Splitter شبکه

سوییچ و اسپلیتر در شبکه‌های کامپیوتری، اتصال چندین دستگاه به یکدیگر و مدیریت ارتباط میان آن‌ها به تجهیزات مختلفی نیاز دارد. سوییچ و اسپلیتر شبکه از جمله تجهیزاتی هستند که در زیرساخت‌های شبکه مورد استفاده قرار می‌گیرند، اما عملکرد و کاربرد آن‌ها یکسان نیست. شناخت تفاوت سوییچ و اسپلیتر اهمیت زیادی دارد؛ زیرا انتخاب نادرست می‌تواند باعث کاهش سرعت شبکه یا ایجاد مشکل در اتصال تجهیزات شود.

سوییچ شبکه یک تجهیز فعال است که چندین دستگاه را به یک شبکه محلی متصل می‌کند و داده‌ها را بین پورت‌های مختلف انتقال می‌دهد. در مقابل، اسپلیتر شبکه در ساده‌ترین شکل خود یک تجهیز غیرفعال است که برای تقسیم زوج سیم‌های کابل شبکه در برخی کاربردهای خاص مورد استفاده قرار می‌گیرد. البته در بازار، اصطلاح اسپلیتر برای تجهیزات دیگری مانند PoE Splitter نیز استفاده می‌شود و به همین دلیل باید مشخصات محصول قبل از خرید به دقت بررسی شود.

در این مقاله با انواع سوییچ و اسپلیتر، کاربردهای آن‌ها، تفاوت این دو تجهیز و نکات مهم برای انتخاب محصول مناسب آشنا می‌شویم.

سوییچ شبکه چیست؟

سوییچ شبکه یا Network Switch یکی از تجهیزات اصلی شبکه‌های کامپیوتری است که برای اتصال چندین دستگاه مانند کامپیوتر، سرور، پرینتر، دوربین مداربسته، اکسس پوینت و تجهیزات ذخیره‌سازی به یک شبکه محلی استفاده می‌شود.

سوییچ با شناسایی آدرس‌های MAC دستگاه‌های متصل، داده‌ها را به سمت پورت مناسب ارسال می‌کند. به همین دلیل، برخلاف تجهیزات ساده‌تر قدیمی مانند هاب، سوییچ می‌تواند ترافیک شبکه را به شکل کارآمدتری مدیریت کند.

تعداد پورت‌های سوییچ می‌تواند متفاوت باشد. مدل‌های 5 و 8 پورت برای شبکه‌های کوچک کاربرد زیادی دارند و مدل‌های 16، 24 و 48 پورت بیشتر در محیط‌های اداری، سازمانی و زیرساخت‌های حرفه‌ای مورد استفاده قرار می‌گیرند.

سوییچ شبکه چگونه کار می‌کند؟

وقتی یک دستگاه مانند کامپیوتر یا پرینتر به سوییچ متصل می‌شود، سوییچ اطلاعات مربوط به دستگاه و آدرس MAC آن را شناسایی می‌کند.

هنگامی که داده‌ای از یک دستگاه به دستگاه دیگر ارسال می‌شود، سوییچ تلاش می‌کند فریم شبکه را از پورت مناسب ارسال کند. این روش باعث می‌شود ترافیک غیرضروری کاهش پیدا کند و ارتباط میان تجهیزات شبکه با کارایی بیشتری انجام شود.

در شبکه‌های کوچک، استفاده از یک سوییچ ساده می‌تواند تعداد پورت‌های قابل استفاده را افزایش دهد. برای مثال، اگر روتر تنها چند پورت LAN داشته باشد اما کاربر به اتصال کامپیوتر، پرینتر، تلویزیون، NAS و اکسس پوینت نیاز داشته باشد، می‌توان یک سوییچ مناسب را به روتر متصل کرد و تجهیزات مختلف را به پورت‌های آن وصل نمود.

انواع سوییچ شبکه

سوییچ‌های شبکه بر اساس سرعت، قابلیت مدیریت، تعداد پورت و نوع کاربرد به دسته‌های مختلفی تقسیم می‌شوند.

سوییچ غیرمدیریتی

سوییچ غیرمدیریتی یا Unmanaged Switch ساده‌ترین نوع سوییچ شبکه است. این مدل معمولاً نیاز به تنظیمات پیچیده ندارد و پس از اتصال برق و کابل‌های شبکه می‌توان از آن استفاده کرد.

این سوییچ‌ها برای شبکه‌های خانگی، دفاتر کوچک و کاربردهایی که نیاز به کنترل پیشرفته شبکه وجود ندارد، گزینه مناسبی هستند.

سوییچ مدیریتی

Managed Switch امکانات بیشتری برای مدیریت شبکه در اختیار مدیر شبکه قرار می‌دهد. قابلیت‌هایی مانند VLAN، کنترل پورت، مانیتورینگ، QoS و تنظیمات امنیتی در بسیاری از مدل‌های مدیریتی وجود دارد.

این نوع سوییچ بیشتر در شرکت‌ها، سازمان‌ها، دیتاسنترها و شبکه‌های حرفه‌ای استفاده می‌شود.

سوییچ هوشمند

Smart Switch را می‌توان حد واسطی میان سوییچ غیرمدیریتی و مدیریتی در نظر گرفت. این مدل‌ها معمولاً قابلیت‌های مدیریتی بیشتری نسبت به مدل‌های ساده دارند، اما تنظیمات آن‌ها نسبت به سوییچ‌های کاملاً مدیریتی ساده‌تر است.

سوییچ گیگابیتی

سوییچ Gigabit Ethernet برای شبکه‌هایی طراحی شده است که به سرعت انتقال بالاتری نسبت به شبکه‌های 10 یا 100 مگابیتی نیاز دارند.

در شبکه‌های امروزی، سوییچ گیگابیتی انتخاب رایجی برای اتصال کامپیوترها، سرورها، NAS، دوربین‌ها و سایر تجهیزات است.

سوییچ PoE

سوییچ PoE یا Power over Ethernet علاوه بر انتقال داده، می‌تواند برق مورد نیاز برخی تجهیزات سازگار را از طریق کابل شبکه منتقل کند.

این قابلیت در نصب تجهیزاتی مانند دوربین مداربسته تحت شبکه، تلفن IP و اکسس پوینت کاربرد زیادی دارد و می‌تواند نیاز به کابل برق جداگانه را کاهش دهد.

سوییچ رکمونت

سوییچ رکمونت برای نصب داخل رک شبکه یا سرور طراحی شده است. این مدل‌ها معمولاً در شبکه‌های سازمانی و دیتاسنترها مورد استفاده قرار می‌گیرند و به مدیریت بهتر تجهیزات در فضای رک کمک می‌کنند.

اسپلیتر شبکه چیست؟

اسپلیتر شبکه یا Ethernet Splitter اصطلاحی است که برای چند نوع محصول متفاوت استفاده می‌شود و همین موضوع ممکن است هنگام خرید باعث اشتباه شود.

در یک نوع رایج، اسپلیتر غیرفعال شبکه بدون پردازش اطلاعات، زوج سیم‌های داخل کابل را به شکل خاصی تقسیم می‌کند. این نوع اسپلیتر معمولاً برای شرایط خاصی کاربرد دارد که امکان اجرای کابل جدید وجود ندارد.

این اسپلیتر با سوییچ تفاوت اساسی دارد و نمی‌تواند مانند یک سوییچ، ترافیک شبکه را بین چند دستگاه مدیریت کند. در کاربردهای سنتی، اسپلیترهای غیرفعال معمولاً به صورت جفت استفاده می‌شوند و برای ارتباط‌های 10 یا 100 مگابیتی مناسب هستند؛ زیرا اترنت گیگابیتی از هر چهار زوج سیم کابل استفاده می‌کند.

انواع اسپلیتر شبکه

اسپلیتر Ethernet غیرفعال

این نوع اسپلیتر فاقد مدار پردازش شبکه است و صرفاً نحوه استفاده از زوج سیم‌های کابل را تغییر می‌دهد.

این مدل برای افزایش واقعی تعداد پورت‌های شبکه مناسب نیست و نمی‌توان آن را جایگزین سوییچ کرد.

اسپلیتر PoE

PoE Splitter با اسپلیتر معمولی تفاوت دارد. این تجهیز برای جدا کردن برق و داده‌ای که از طریق فناوری PoE منتقل شده‌اند استفاده می‌شود.

به عنوان مثال، اگر یک تجهیز تنها ورودی شبکه داشته باشد اما از PoE پشتیبانی نکند، در برخی شرایط می‌توان از PoE Splitter برای دریافت برق و داده به شکل مناسب استفاده کرد.

بنابراین PoE Splitter معمولاً برای افزایش تعداد پورت‌های شبکه به کار نمی‌رود.

اسپلیترهای فعال

برخی محصولات موجود در بازار با عنوان اسپلیتر فعال یا Ethernet Splitter معرفی می‌شوند، اما دارای مدارهای الکترونیکی و قابلیت پردازش ترافیک هستند. چنین محصولی ممکن است از نظر عملکرد بیشتر به یک سوییچ کوچک شباهت داشته باشد.

به همین دلیل هنگام خرید نباید تنها به عنوان «Splitter» توجه کرد و باید مشخصات فنی دستگاه، تعداد پورت، سرعت، نیاز به برق و نحوه عملکرد آن بررسی شود.

تفاوت سوییچ و اسپلیتر شبکه

مهم‌ترین تفاوت سوییچ و اسپلیتر در نحوه عملکرد آن‌ها است.

سوییچ یک تجهیز فعال شبکه است که داده‌ها را دریافت، بررسی و به پورت مناسب منتقل می‌کند. در مقابل، اسپلیتر غیرفعال صرفاً ساختار سیم‌های کابل را تقسیم می‌کند و وظیفه پردازش و مدیریت بسته‌های شبکه را بر عهده ندارد.

اگر هدف شما اتصال چندین دستگاه به یک پورت شبکه است، معمولاً سوییچ انتخاب مناسب‌تری خواهد بود. اسپلیتر غیرفعال تنها برای شرایط خاص و محدود کابل‌کشی کاربرد دارد.

جدول مقایسه سوییچ و اسپلیتر

آیا اسپلیتر می‌تواند جایگزین سوییچ شود؟

در بیشتر شبکه‌های امروزی، پاسخ خیر است.

اگر یک پورت LAN روی روتر دارید و می‌خواهید چند دستگاه مانند کامپیوتر، تلویزیون و پرینتر را به آن متصل کنید، استفاده از سوییچ راهکار مناسب‌تری است.

اسپلیتر غیرفعال نمی‌تواند یک پورت شبکه را به چند پورت مستقل و قابل مدیریت تبدیل کند. همچنین در نوع سنتی، برای استفاده صحیح معمولاً به دو واحد اسپلیتر و دو پورت مبدأ نیاز است.

کاربردهای سوییچ شبکه

سوییچ در طیف وسیعی از شبکه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

شبکه‌های خانگی

برای اتصال کامپیوتر، کنسول بازی، تلویزیون هوشمند، پرینتر، NAS و سایر تجهیزات سیمی می‌توان از سوییچ استفاده کرد.

شبکه‌های اداری

در شرکت‌ها، سوییچ برای اتصال کامپیوترهای کارکنان، پرینترها، سرورها، تلفن‌های IP و اکسس پوینت‌ها کاربرد دارد.

سیستم‌های دوربین مداربسته

سوییچ‌های شبکه برای اتصال دوربین‌های IP و انتقال اطلاعات تصویری به تجهیزات ضبط استفاده می‌شوند. در صورت استفاده از سوییچ PoE، امکان انتقال برق و داده از طریق کابل شبکه نیز وجود دارد.

دیتاسنترها

در زیرساخت‌های حرفه‌ای، سوییچ‌های پیشرفته برای اتصال سرورها، تجهیزات ذخیره‌سازی و سایر اجزای شبکه مورد استفاده قرار می‌گیرند.

شبکه‌های صنعتی

در محیط‌های صنعتی می‌توان از سوییچ‌های مناسب با شرایط محیطی برای ارتباط میان تجهیزات مختلف استفاده کرد.

کاربردهای اسپلیتر شبکه

کاربرد اسپلیتر نسبت به سوییچ محدودتر است.

یکی از کاربردهای آن استفاده در کابل‌کشی‌های قدیمی یا شرایطی است که یک کابل چهار زوج از قبل نصب شده و امکان اجرای کابل دوم وجود ندارد. در چنین شرایطی، یک جفت اسپلیتر مناسب می‌تواند برای انتقال دو لینک 10/100 مگابیتی مستقل روی یک کابل استفاده شود.

همچنین PoE Splitter در شرایطی کاربرد دارد که لازم است برق و داده دریافتی از PoE از یکدیگر جدا شوند.

سوییچ چند پورت برای چه کاربردی مناسب است؟

تعداد پورت سوییچ باید متناسب با تعداد تجهیزات شبکه انتخاب شود.

سوییچ 5 پورت

برای شبکه‌های کوچک خانگی یا دفاتر بسیار کوچک مناسب است.

سوییچ 8 پورت

برای اتصال چندین دستگاه در یک اتاق، دفتر یا محیط خانگی گزینه رایجی محسوب می‌شود.

سوییچ 16 پورت

برای شبکه‌های متوسط و محیط‌هایی که تعداد دستگاه‌های بیشتری دارند کاربرد دارد.

سوییچ 24 پورت

در شبکه‌های اداری و سازمانی کاربرد زیادی دارد و می‌تواند تعداد قابل توجهی دستگاه را به شبکه متصل کند.

سوییچ 48 پورت

برای شبکه‌های بزرگ‌تر و زیرساخت‌های حرفه‌ای مورد استفاده قرار می‌گیرد.

هنگام خرید سوییچ شبکه به چه نکاتی توجه کنیم؟

انتخاب سوییچ باید بر اساس نیاز شبکه انجام شود.

تعداد پورت

تعداد تجهیزات فعلی و احتمال افزایش دستگاه‌ها در آینده را در نظر بگیرید. بهتر است ظرفیت سوییچ کمی بیشتر از نیاز فعلی باشد تا امکان توسعه شبکه وجود داشته باشد.

سرعت پورت

برای شبکه‌های جدید، سوییچ گیگابیتی معمولاً انتخاب مناسب‌تری نسبت به مدل‌های قدیمی 10/100 مگابیتی است.

نوع سوییچ

اگر تنها به اتصال ساده تجهیزات نیاز دارید، سوییچ غیرمدیریتی می‌تواند کافی باشد. برای شبکه‌های حرفه‌ای‌تر، قابلیت‌های مدیریتی اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

پشتیبانی از PoE

اگر قرار است دوربین IP، تلفن IP یا اکسس پوینت از طریق کابل شبکه تغذیه شود، باید سوییچ دارای PoE و توان خروجی مناسب انتخاب شود.

قابلیت VLAN

برای شبکه‌هایی که نیاز به جداسازی منطقی کاربران، تجهیزات یا سرویس‌ها دارند، پشتیبانی از VLAN اهمیت زیادی دارد.

ظرفیت سوئیچینگ

در سوییچ‌های حرفه‌ای، ظرفیت Switching و توان پردازش بسته‌ها از مشخصات مهم محسوب می‌شوند و باید متناسب با حجم ترافیک شبکه انتخاب شوند.

نوع نصب

برای محیط‌های حرفه‌ای می‌توان از مدل‌های رکمونت استفاده کرد، در حالی که مدل‌های رومیزی برای محیط‌های کوچک کاربرد ساده‌تری دارند.

هنگام خرید اسپلیتر شبکه به چه نکاتی توجه کنیم؟

اگر به اسپلیتر نیاز دارید، ابتدا مشخص کنید محصول مورد نظر دقیقاً چه نوع اسپلیتری است.

موارد زیر را بررسی کنید:

• نوع اسپلیتر

• passive یا active بودن

• Ethernet یا PoE بودن

• سرعت پشتیبانی‌شده

• نوع و استاندارد کابل

• نوع کانکتور RJ45

• نیاز یا عدم نیاز به منبع تغذیه

• سازگاری با تجهیزات شبکه

• محدودیت‌های طول کابل

• تعداد واحد مورد نیاز برای نصب

مهم است بدانید که صرفاً داشتن دو خروجی RJ45 به این معنی نیست که یک دستگاه، عملکرد سوییچ را ارائه می‌دهد.

آیا سوییچ سرعت اینترنت را افزایش می‌دهد؟

سوییچ به خودی خود سرعت سرویس اینترنت را افزایش نمی‌دهد. وظیفه اصلی آن اتصال و مدیریت ارتباط میان تجهیزات شبکه است.

با این حال، اگر سوییچ قدیمی یا دارای پورت‌های 10/100 مگابیتی در شبکه‌ای با تجهیزات گیگابیتی استفاده شود، ممکن است باعث ایجاد محدودیت در سرعت ارتباط شود. در چنین شرایطی استفاده از یک سوییچ گیگابیتی سازگار می‌تواند از ایجاد این گلوگاه جلوگیری کند.

آیا استفاده از سوییچ باعث کاهش سرعت شبکه می‌شود؟

یک سوییچ مناسب و استاندارد نباید به شکل محسوسی سرعت شبکه را کاهش دهد؛ اما سرعت واقعی به ظرفیت پورت‌ها، کابل شبکه، تجهیزات متصل، نوع سوییچ و حجم ترافیک بستگی دارد.

برای مثال، اگر سوییچ دارای پورت گیگابیتی باشد اما کابل یا یکی از تجهیزات تنها از سرعت 100 مگابیت پشتیبانی کند، ارتباط نهایی ممکن است با سرعت پایین‌تری برقرار شود.

سوییچ بهتر است یا اسپلیتر؟

انتخاب بین این دو تجهیز به نیاز شبکه بستگی دارد.

اگر هدف شما افزایش تعداد پورت‌های شبکه و اتصال چند دستگاه است، سوییچ شبکه انتخاب مناسب‌تری است.

اگر یک کابل شبکه قدیمی دارید و در شرایط خاص می‌خواهید از همان کابل برای دو لینک 10/100 مگابیتی استفاده کنید، اسپلیتر غیرفعال می‌تواند کاربرد داشته باشد.

اگر هدف جدا کردن برق و داده از یک اتصال PoE است، باید از PoE Splitter مناسب استفاده کنید.

جمع‌بندی

سوییچ و اسپلیتر شبکه هر دو در زیرساخت‌های شبکه دیده می‌شوند، اما عملکرد متفاوتی دارند. سوییچ یک تجهیز فعال است که برای اتصال چندین دستگاه و انتقال هوشمندانه داده میان پورت‌ها استفاده می‌شود و در شبکه‌های خانگی، اداری، صنعتی و دیتاسنتری کاربرد گسترده‌ای دارد.

اسپلیتر غیرفعال شبکه بیشتر یک راهکار خاص برای استفاده مجدد از کابل موجود است و نمی‌تواند جایگزین سوییچ برای توسعه معمول شبکه شود. همچنین PoE Splitter عملکرد متفاوتی دارد و برای جداسازی برق و داده از اتصال PoE استفاده می‌شود.

هنگام خرید سوییچ باید عواملی مانند تعداد پورت، سرعت، PoE، قابلیت مدیریت، VLAN، ظرفیت سوئیچینگ و نوع نصب را در نظر گرفت. برای خرید اسپلیتر نیز ابتدا باید نوع محصول و کاربرد دقیق آن مشخص شود.

سوالات متداول

سوییچ شبکه چیست؟

سوییچ شبکه تجهیزی فعال برای اتصال چندین دستگاه به یک شبکه محلی است که داده‌ها را بر اساس اطلاعات شبکه به پورت مناسب منتقل می‌کند.

اسپلیتر شبکه چیست؟

اسپلیتر شبکه در نوع غیرفعال، تجهیزی برای تقسیم زوج سیم‌های کابل شبکه در شرایط خاص است و برخلاف سوییچ، ترافیک شبکه را مدیریت نمی‌کند.

آیا اسپلیتر همان سوییچ است؟

خیر. سوییچ دارای مدارهای پردازش و انتقال داده است، اما اسپلیتر غیرفعال تنها ساختار سیم‌های کابل را تقسیم می‌کند.

آیا اسپلیتر شبکه از اینترنت گیگابیتی پشتیبانی می‌کند؟

اسپلیترهای غیرفعال سنتی که کابل را به دو لینک دو زوج تقسیم می‌کنند، برای ارتباط معمول گیگابیتی مناسب نیستند؛ زیرا اترنت گیگابیتی به هر چهار زوج سیم نیاز دارد.

برای افزایش تعداد پورت شبکه چه چیزی بخریم؟

برای افزایش تعداد پورت‌های شبکه معمولاً باید از یک Ethernet Switch مناسب استفاده شود. تعداد پورت و سرعت سوییچ باید بر اساس نیاز شبکه انتخاب شود.

سوییچ 5 پورت برای چه کاری مناسب است؟

سوییچ 5 پورت برای شبکه‌های کوچک و اتصال تعداد محدودی دستگاه مانند کامپیوتر، پرینتر، تلویزیون و سایر تجهیزات شبکه مناسب است.

PoE Splitter چه کاربردی دارد؟

PoE Splitter برای جدا کردن برق و داده از یک اتصال Power over Ethernet استفاده می‌شود و با سوییچ یا اسپلیتر معمولی تفاوت دارد.

آیا سوییچ گیگابیتی ارزش خرید دارد؟

برای شبکه‌های جدید، به‌خصوص زمانی که کامپیوترها، NAS، سرورها یا سایر تجهیزات از Gigabit Ethernet پشتیبانی می‌کنند، سوییچ گیگابیتی می‌تواند انتخاب مناسب‌تری باشد.