دستگاههای شستشو و نظافت مجموعهای از تجهیزات مکانیکی و برقی هستند که برای تمیز کردن، شستشو، خشک کردن و جمعآوری آلودگی از سطوح مختلف مورد استفاده قرار میگیرند. این دستگاهها با توجه به نوع کاربرد میتوانند برای محیطهای خانگی، اداری، تجاری، صنعتی، کارگاهها، انبارها، فروشگاهها، هتلها، بیمارستانها و فضاهای عمومی استفاده شوند.
استفاده از دستگاههای نظافت صنعتی و نیمهصنعتی باعث میشود عملیات نظافت در مدت زمان کوتاهتر و با نیروی انسانی کمتر انجام شود. همچنین برخی از این تجهیزات امکان استفاده کنترلشده از آب و مواد شوینده را فراهم میکنند و میتوانند کیفیت نظافت را افزایش دهند.
امروزه با افزایش اهمیت بهداشت محیط و همچنین نیاز به کاهش هزینههای نیروی انسانی، استفاده از تجهیزات مکانیزه شستشو و نظافت در بسیاری از مجموعهها اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
دستگاههای نظافت بر اساس روش عملکرد، نوع سطح، میزان آلودگی و محیط مورد استفاده در مدلهای مختلفی تولید میشوند. برخی از مهمترین آنها عبارتاند از:
هرکدام از این تجهیزات برای نوع خاصی از آلودگی و سطح طراحی شدهاند و نمیتوان یک دستگاه را برای تمام عملیات نظافت مناسب دانست.
واترجت یکی از شناختهشدهترین دستگاههای شستشو است که با استفاده از آب تحت فشار آلودگی را از سطح جدا میکند.
این دستگاه برای از بین بردن گلولای، گردوغبار، چربی، جرم و برخی آلودگیهای چسبیده به سطوح کاربرد دارد.
واترجت در محیطهای مختلفی استفاده میشود، از جمله:
فشار آب، دبی، نوع نازل و قابلیت استفاده از مواد شوینده از عوامل مهم در انتخاب واترجت هستند.
اسکرابر یا دستگاه زمینشوی صنعتی برای شستشو و خشک کردن همزمان کف استفاده میشود. این دستگاه معمولاً دارای برس، مخزن آب تمیز، مخزن آب کثیف و سیستم مکش است.
اسکرابر پس از پاشش آب و مواد شوینده روی سطح، با چرخش برس آلودگی را جدا کرده و سپس آب کثیف را جمعآوری میکند.
اسکرابر برای فضاهای بزرگ مانند موارد زیر گزینه مناسبی است:
استفاده از اسکرابر میتواند زمان مورد نیاز برای نظافت سطوح وسیع را کاهش دهد.
پولیشر دستگاهی برای شستشو، براقکردن و در برخی کاربردها پولیش سطح کف است. این دستگاه با استفاده از پد یا برس مناسب روی سطح حرکت میکند.
پولیشر برای سطوحی مانند:
مورد استفاده قرار میگیرد.
انتخاب پد مناسب اهمیت زیادی دارد؛ زیرا هر پد برای عملیات و جنس سطح خاصی طراحی شده است.
جاروبرقی صنعتی برای جمعآوری حجم زیادی از گردوغبار، ذرات جامد و در برخی مدلها مایعات طراحی شده است.
این دستگاهها معمولاً نسبت به جاروبرقیهای خانگی ظرفیت و توان بالاتری دارند و برای استفاده مداوم در محیطهای کاری مناسبتر هستند.
برای محیطهایی که گردوغبار زیادی تولید میشود، انتخاب دستگاه دارای سیستم فیلتراسیون مناسب اهمیت ویژهای دارد.
مکنده آب و خاک نوعی دستگاه نظافت است که برای جمعآوری آلودگیهای خشک و مایعات طراحی شده است.
این دستگاه در محیطهایی که احتمال ریختن آب یا مایعات وجود دارد بسیار کاربردی است.
از کاربردهای آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
بخارشوی با استفاده از بخار آب و حرارت برای تمیز کردن برخی سطوح استفاده میشود. بخار داغ میتواند به جدا شدن آلودگیها و چربیها کمک کند.
بخارشوی در برخی کاربردهای خانگی، تجاری و صنعتی استفاده میشود، اما انتخاب آن باید بر اساس نوع سطح و دستورالعمل سازنده انجام شود.
دستگاههای مبلشوی و فرششوی برای شستشوی عمیق انواع فرش، موکت، صندلی و مبلمان مورد استفاده قرار میگیرند.
این دستگاهها معمولاً محلول شوینده را روی سطح اعمال کرده و سپس آب و آلودگی جداشده را مکش میکنند.
برای شرکتهای خدمات نظافتی، هتلها، رستورانها و مجموعههایی که مبلمان و کفپوش پارچهای زیادی دارند، این تجهیزات کاربرد قابل توجهی دارند.
استفاده از تجهیزات مکانیزه نظافت مزایای مختلفی دارد.
دستگاههای مکانیزه میتوانند سطح وسیعی را در مدت کوتاهتری نسبت به روشهای دستی تمیز کنند.
در محیطهای بزرگ، استفاده از تجهیزات مکانیزه میتواند حجم کار فیزیکی نیروهای خدماتی را کاهش دهد.
برخی دستگاهها فشار، برس، مکش یا مقدار آب و مواد شوینده را به شکل کنترلشده به کار میگیرند و امکان نظافت یکنواختتری فراهم میکنند.
در بعضی دستگاههای مدرن، میزان آب و شوینده قابل کنترل است و در مقایسه با روشهای سنتی میتوان مصرف منابع را بهتر مدیریت کرد.
اسکرابر، جاروبرقی صنعتی و سایر تجهیزات تخصصی برای نظافت سالنها، کارخانهها، انبارها و محوطههای وسیع بسیار کاربردی هستند.
دستگاههای صنعتی معمولاً برای کار مداومتر و شرایط سختتر طراحی میشوند. ظرفیت مخازن، قدرت مکش، مقاومت قطعات و ساختار دستگاه میتواند متناسب با کاربرد صنعتی باشد.
در مقابل، تجهیزات خانگی معمولاً برای استفاده سبکتر و دورهای طراحی شدهاند.
بنابراین استفاده از یک دستگاه خانگی در محیط صنعتی ممکن است باعث کاهش عمر دستگاه یا افت عملکرد آن شود.
برای خرید دستگاه شستشو و نظافت ابتدا باید مشخص شود دستگاه دقیقاً برای چه محیطی و چه نوع آلودگیای مورد استفاده قرار میگیرد.
آلودگی ممکن است شامل گردوغبار، چربی، گلولای، لکه، مایعات یا آلودگیهای چسبیده باشد.
برای مثال، واترجت برای شستشوی فشار بالا مناسب است، در حالی که جاروبرقی صنعتی برای جمعآوری ذرات و اسکرابر برای شستشوی مکانیزه کف طراحی شده است.
کفپوش سنگی، سرامیک، بتن، موکت و سطوح صنعتی به روش نظافت یکسانی نیاز ندارند.
استفاده از برس، پد یا فشار نامناسب ممکن است به برخی سطوح آسیب وارد کند.
برای محیطهای کوچک ممکن است تجهیزات جمعوجور کافی باشند؛ اما برای سالنهای بزرگ، دستگاههایی با ظرفیت و عرض کاری بیشتر میتوانند بهرهوری بالاتری داشته باشند.
در دستگاههایی مانند اسکرابر و فرششوی، ظرفیت مخزن آب تمیز و آب کثیف اهمیت زیادی دارد.
ظرفیت بیشتر میتواند تعداد دفعات توقف برای پر کردن یا تخلیه مخزن را کاهش دهد.
دستگاهها ممکن است برقی، باتریدار، بنزینی یا دیزلی باشند.
برای محیطهای داخلی معمولاً توجه به تهویه، آلودگی و سطح صدای دستگاه اهمیت دارد و در فضاهای بیرونی گزینههای متنوعتری قابل استفاده هستند.
توان دستگاه باید با حجم کاری متناسب باشد. خرید دستگاهی با ظرفیت بسیار پایین برای یک محیط صنعتی بزرگ میتواند باعث افزایش زمان نظافت و فشار به دستگاه شود.
پیش از خرید باید امکان تهیه قطعات مصرفی و یدکی مانند برس، پد، فیلتر، شلنگ، نازل و سایر قطعات بررسی شود.
برای کارخانهها معمولاً نمیتوان یک دستگاه مشخص را به عنوان بهترین گزینه معرفی کرد؛ زیرا نوع آلودگی و سطح کف در هر کارخانه متفاوت است.
برای مثال:
در بسیاری از کارخانهها ترکیبی از چند دستگاه برای رسیدن به نتیجه مطلوب استفاده میشود.
در فروشگاهها و مراکز تجاری، ظاهر تمیز کف و سرعت عملیات نظافت اهمیت زیادی دارد.
اسکرابرهای دستی یا سرنشیندار میتوانند برای نظافت سطوح وسیع مناسب باشند. جاروبرقی صنعتی نیز برای جمعآوری گردوغبار و زبالههای خشک کاربرد دارد.
برای محیطهای کوچکتر، تجهیزات سبکتر و کمصداتر معمولاً انتخاب مناسبتری هستند.
برای افزایش طول عمر دستگاه و حفظ کیفیت عملکرد، رعایت دستورالعمل سازنده ضروری است.
برخی نکات مهم عبارتاند از:
دستگاههای مکانیزه نظافت باید توسط افراد آموزشدیده استفاده شوند.
هنگام استفاده باید به موارد زیر توجه شود:
در محیطهای صنعتی، آموزش اپراتور یکی از عوامل مهم برای کاهش حوادث و خرابی تجهیزات است.
نگهداری منظم میتواند باعث افزایش عمر مفید تجهیزات شود.
باقی ماندن آب کثیف یا مواد شوینده در مخزن میتواند باعث ایجاد رسوب و بوی نامطبوع شود. مخزن باید طبق دستورالعمل دستگاه تخلیه و تمیز شود.
فیلتر کثیف میتواند عملکرد مکش را کاهش دهد. بنابراین فیلترها باید در فواصل مناسب بررسی و تمیز یا تعویض شوند.
برس و پد از قطعات مصرفی دستگاههای نظافت هستند و با گذشت زمان فرسوده میشوند. استفاده از قطعه فرسوده میتواند کیفیت نظافت را کاهش دهد.
در دستگاههای دارای سیستم آب یا مکش، شلنگها و اتصالات باید از نظر پارگی، نشتی و گرفتگی بررسی شوند.
قیمت دستگاههای شستشو و نظافت به نوع دستگاه و مشخصات فنی آن بستگی دارد.
مهمترین عوامل عبارتاند از:
بنابراین هنگام مقایسه قیمت، بهتر است علاوه بر قیمت اولیه، هزینه مواد مصرفی، قطعات یدکی، تعمیرات و نگهداری نیز در نظر گرفته شود.
برای مجموعههایی که سطح وسیعی برای نظافت دارند یا عملیات شستشو به صورت روزانه انجام میشود، دستگاه مکانیزه میتواند از نظر زمان و بهرهوری توجیه اقتصادی داشته باشد.
البته میزان صرفه اقتصادی به عواملی مانند تعداد دفعات استفاده، هزینه نیروی انسانی، مساحت محیط، نوع دستگاه و هزینه نگهداری بستگی دارد.
برای یک محیط کوچک که فقط گاهی نیاز به نظافت دارد، خرید دستگاه صنعتی بزرگ ممکن است منطقی نباشد و استفاده از تجهیزات سبکتر یا خدمات تخصصی گزینه مناسبتری باشد.
دستگاههای شستشو و نظافت مجموعهای از تجهیزات کاربردی هستند که برای افزایش سرعت، کیفیت و بهرهوری عملیات نظافت طراحی شدهاند. واترجت، اسکرابر، پولیشر، جاروبرقی صنعتی، مکنده آب و خاک، بخارشوی و دستگاههای فرش و مبلشوی از مهمترین تجهیزات این حوزه محسوب میشوند.
انتخاب بهترین دستگاه به نوع آلودگی، جنس سطح، مساحت محیط، میزان استفاده، ظرفیت مورد نیاز و بودجه بستگی دارد. بنابراین پیش از خرید دستگاه شستشو و نظافت باید نیاز واقعی محیط بهدقت مشخص شود.
همچنین کیفیت ساخت، دسترسی به قطعات یدکی، خدمات پس از فروش و هزینههای نگهداری عواملی هستند که در کنار قیمت اولیه باید مورد توجه قرار گیرند.
این گروه شامل تجهیزاتی مانند واترجت، اسکرابر، پولیشر، جاروبرقی صنعتی، مکنده آب و خاک، بخارشوی و دستگاههای فرش و مبلشوی است.
انتخاب دستگاه به جنس کف، میزان آلودگی و مساحت محیط بستگی دارد. اسکرابر برای شستشو و جمعآوری آب کف در محیطهای مختلف گزینهای رایج است.
واترجت با استفاده از آب تحت فشار برای جدا کردن آلودگیهایی مانند گلولای، چربی و جرم از سطوح استفاده میشود.
در برخی موارد بله، اما برای محیط کوچک باید دستگاهی با ابعاد، ظرفیت و هزینه متناسب انتخاب شود. استفاده از دستگاه بیش از حد بزرگ میتواند هزینه غیرضروری ایجاد کند.
نوع دستگاه، توان، ظرفیت، برند، کیفیت قطعات، امکانات، تجهیزات جانبی و خدمات پس از فروش از مهمترین عوامل مؤثر بر قیمت هستند.
نوع آلودگی، جنس سطح، مساحت محیط، میزان استفاده، منبع انرژی، ظرفیت دستگاه، خدمات پس از فروش و دسترسی به قطعات یدکی باید پیش از خرید بررسی شوند.